´Mensen in Pieterburen wisten wel wat we deden, maar ze konden het nooit zien, omdat we vaak ver weg zijn. Zandbeelden neem je niet mee naar huis. Het enige wat we konden laten zien, was een foto of video.´
Wilfred Stijger (55) en Edith van de Wetering (53) maken wereldwijd naam met hun zandbeelden en hebben daarmee al tal van prijzen gewonnen. Nu kan iedereen hun werk ook dichter bij huis bewonderen: in de tot galerie omgetoverde schuur aan de Hoofdstraat 69 in Pieterburen.
´We willen dit langzaam laten groeien. De kunstroute Rondje Pieterburen (22 en 23 augustus) was voor ons een soort schop onder de kont om eindelijk werk te maken van een tentoonstellingsruimte. We zijn niet vaak open, maar als we thuis zijn en het bijvoorbeeld vakantie is, kan de vlag buiten hangen. Dan kan iedereen binnenlopen.´
Tien jaar geleden verruilden ze Katwijk voor Pieterburen. Een huis met een tuin, belangrijk voor hun werk met zand, bleek in de Randstad onbetaalbaar. In het Noorden voelden ze zich vanaf het eerste moment thuis.
Wilfred: ´Pieterburen voelde als zaterdag. Wow, heerlijk! Als een lekkere vrije dag waarop je zakgeld krijgt en snoep gaat kopen. Dan zijn je geld en je snoep op en heb je een heerlijke zaterdag gehad.´
Toch duurde het even voordat ze echt deel gingen uitmaken van het dorp. ´We beginnen nu langzamerhand meer mensen te kennen in Pieterburen. Van de tien jaar dat we hier wonen, zijn we er volgens mij acht jaar niet geweest. Door onze reizen, en omdat we aan het verbouwen waren als we wel thuis waren.´
Het huis dat ze kochten, had zeven jaar leeggestaan. Er moest wel wat aan gebeuren. Tien jaar later is de verbouwing zo goed als afgerond. Alleen de tuin moet nog worden aangepakt. Daar zijn voorlopig dan ook nog geen beelden te bewonderen. Maar hun tentoonstelling aan huis, al jaren een droom, is nu eindelijk werkelijkheid geworden.
Daarvoor moesten ze wel ´beuken´, zoals Wilfred het noemt. ´Er was een deadline: Rondje Pieterburen. De Griekse goden hebben we bijvoorbeeld in een week neergezet. Dat is echt snel.´
Werken onder tijdsdruk zijn ze echter gewend. Ze nemen deel aan internationale wedstrijden en worden regelmatig uitgenodigd om ergens ter wereld zandsculpturen te maken. ´We zijn verwend. We hebben op prachtige stranden over de hele wereld gewerkt, zoals in Canada, Japan, Hongkong, Taiwan, China, Zuid-Korea, Australië en Rusland.´
Volgende maand vertrekken ze bijvoorbeeld naar Virginia Beach in de Verenigde Staten. Deze zomer waren ze nog in Canada, op het strand bij Parksville, waar ze elk jaar van de partij zijn. Dit keer wonnen ze er de publieksprijs met hun zandbeelden.
Meestal werken ze samen aan de sculpturen. De twee zandkunstenaars ontmoetten elkaar ooit op een festival. Wilfred begon eind jaren tachtig al met beeldhouwen met vergankelijke materialen, Edith pakte die kunstvorm begin deze eeuw op.
Behalve met zand werken ze ook met sneeuw en ijs. Wilfred is daarnaast kunstschilder en maakt gereedschap voor ijs-, sneeuw- en zandsculpturen. Van oorsprong is hij timmerman. Een mooi bewijs daarvan staat in de werkplaats: zijn wat hij noemt hauto, een houten elektrische auto die nog in aanbouw is.
Dat ze met vergankelijk materiaal werken, vinden ze prettig. Edith: ´Zandkunst heeft een houdbaarheid van enkele maanden. Met ijs en sneeuw is dat nog veel korter. Het geeft je ook vrijheid. Dit is er voor even, daarna gooi je het plat en maak je weer iets anders.´
Wanneer is een sculptuur eigenlijk af? ´Als de tijd voorbij is. Op de deadline moet je stoppen. Dat betekent niet dat je niet verder zou kunnen.´
Zandsculpturen maken lijkt een kwestie van veel geduld, maar met dat woord hebben ze weinig op. Wilfred: ´We hebben geen kinderen, dus we weten niet wat geduld is. Als je mooie dingen maakt, bestaat geduld niet. Er ontstaat iets en daar geniet je van.´
Edith vult aan: ´Als iets bijna niet leuk is, dan moet je geduld hebben. Maar als iets leuk is, vermaak je je gewoon en vliegt de tijd voorbij. Mensen zien alleen een momentopname. Wij zien een sculptuur vanaf het begin groeien.´
Wilfred: ´Met zand bezig zijn is vooral een ontsnapping aan de werkelijkheid. Waar anderen drugs voor willen gebruiken, gebruiken wij zand.´
Opvallend genoeg had Edith als kind helemaal niets met zand. ´Ik vond de zandbak verschrikkelijk. Ik ging huilen als er zand tussen mijn tenen kwam.´
Wilfred was er juist niet uit weg te slaan. ´Als mijn moeder mij naar de kleuterschool bracht, ging ik de zandbak in. En als ze me weer ophaalde, zat ik er nog steeds.´
De nieuwe expositieruimte in Pieterburen is voorlopig het vertrekpunt. Daarmee willen Wilfred en Edith laten zien dat zandkunst leuk is voor jong én oud. Maar stilzitten is er niet bij: ze dromen nu al van een grotere locatie.
´Wat zou het mooi zijn om in de oude zeehondencrèche een internationaal festival neer te zetten! Geef die ruimte maar aan ons. Wij weten er wel iets leuks mee.´
